PRIVE Sauna AKWA

Wellness voor lichaam en geest

Verhoog je weerstand tegen stress



Het woord 'stress' wordt tegenwoordig zo veel gebruikt dat het amper nog betekenis heeft. Daarom introduceren we enkele nieuwe woorden. Dit zijn woorden als adrenaline, noradrenaline, cortisol, vasopressine en aldosteron. Dit zijn allemaal hormonen die uw lichaam vrijgeeft als u plotseling voor een psychische of fysieke uitdaging komt te staan. 

Weerstand tegen stress verhogen

Deze stoffen spelen een belangrijke rol bij de ontstekingsreactie die we eerder al bespraken. U herinnert zich vast wel dat deze ontstekingsreactie uw cellen beschadigt en diverse gezondheidsproblemen veroorzaakt. Telkens als u bang bent, onder druk staat of ergens boos of gefrustreerd over bent, geeft uw lichaam stoffen vrij die ontsteking veroorzaken, en dat is een van de grootste problemen die door acute stress worden veroorzaakt. 

Er is echter nieuws op het gebied van stress. Om dat nieuws te begrijpen, moet u weten dat er een tweede soort stress bestaat, die veel schadelijker is dan de stress die u voelt als iemand u beledigt. Chronische psychische stress ontstaat als problemen voortdurend aan u knagen. Denk aan aanhoudende financiële problemen, onhandelbare kinderen, hels woon-werkverkeer, onzekerheid en ergernis over de buren. 

Chronische stress

Chronische stress veroudert de cellen doordat het telomeren, onderdelen van de cellen, verkort. Telomeren zijn een soort kapjes aan het uiteinde van de chromosomen van een cel, die helpen de deze stabiel te houden, zoals de dop op een pen voorkomt dat de inkt weglekt. Telkens als een chromosoom zich deelt om het genetisch materiaal te kopiëren, wordt de telomeer iets korter. Hoe korter de telomeer, hoe slechter de cel werkt. 

Te korte telomeren houden verband met allerlei ouderdomskwalen, zoals verhoogde bloeddruk en cholesterolgehalte, insulineresistentie en voortijdig overlijden, vooral door infecties en cardiovasculaire aandoeningen. Telomeren kunnen hun lengte behouden dankzij het enzym telomerase, dat door de cellen van het immuunsysteem wordt afgegeven. Telomerase maakt na elke celdeling telomeren aan, waardoor de cel langer leeft en beter werkt. 

Wat zijn de symptomen van stress

Uiteindelijk is de telomeer zo kort dat hij verdwijnt. Dan vernietigt de cel zichzelf en sterft af. Nu is ontdekt dat chronische stress de telomeren verkort zoals heet water een wollen trui doet krimpen. Het lijkt ook de hoeveelheid vrijgegeven telomerase te beperken. Zo ontstaat een vicieuze cirkel, want hoe minder telomerase, hoe sterker uw lichaam op stress reageert en hoe meer ontstekingsstoffen er vrijkomen. Deze ontdekking is belangrijk omdat deze aantoont dat psychische kwesties als stress fysiek een schadelijk effect hebben op onze cellen. 

Er is echter ook goed nieuws, want de schade wordt vooral bepaald door hoe u de stress ervaart, niet door de oorzaak van de stress. Als u uw lichaam kunt aanleren niet te heftig te reageren op stressfactoren, kunt u de stroom aan ontstekingsbevorderende chemische stoffen indammen en abnormale schade aan de telomeren van uw cellen een halt toeroepen. 

Tijdens een onderzoek bleken mensen die 16 weken lang aan transcendentale meditatie deden, een betere hartslag, bloeddruk en insulineresistentiewaarden te hebben bij blootstelling aan stress dan de proefpersonen die niet mediteerden. Op hogere leeftijd wordt dat belangrijker, omdat het lichaam steeds heviger op stress reageert. 

Hierna geven we u tips om uzelf te beschermen tegen de verouderende effecten van stress en om uw reactie op stress te veranderen. Combineer deze tips met de informatie hierboven, zodat u langer, rustiger en gelukkiger kunt leven.

Maak gewoon een keuze 

Doet zich iets voor waarop u boos of gestrest kunt reageren, trap er dan niet in. Maak daarvan uw mantra. Telkens als iemand iets doet wat u normaal gezien boos of gestrest maakt, glimlach dan, laat de vijandige emoties varen en blijf kalm. U kunt leren zichzelf te beheersen, zelfs als u voortdurend onder druk staat.

Loop weg 

Elke keer, en we bedoelen echt élke keer dat u voelt dat uw hartslag versnelt ten gevolge van stress of woede, moet u zich terugtrekken uit de situatie en doen wat nodig is om te bekomen. Adem diep in en uit, denk positief, ga even naar buiten, drink een glas water, verplicht uzelf te glimlachen en herinner uzelf eraan dat u alles onder controle hebt. Keer pas terug naar de situatie als u voelt dat u deze rustig en positief kunt aanpakken. Zo helpt u niet alleen uw gezondheid, maar voorkomt u ook dat moeilijke situaties nog moeilijker worden.

Mindfulness 

Dit is een manier om het leven te benaderen, gebaseerd op het idee dat 'we alleen nu kunnen leven, weten, leren, doen, veranderen, genezen,' zoals bedenker Jon Kabat-Zinn het verwoordt. Het is een techniek die verschillende gezondheidsvoordelen blijkt te hebben en die angst en depressie bij veel mensen kan verlichten. 

Het idee isdat u zich concentreert op wat u denkt, zodat u bij eventuele negatieve gedachten uw aandacht op iets anders kunt richten. Als u bijvoorbeeld piekert over die hoge rekening van een autoreparatie, denk dan terug aan de leuke dag die u vorige week met uw kleinzoon doorbracht. Als u dat elke dag ongeveer 30 minuten doet, zult u minder stress ervaren, u minder overweldigd voelen en het gevoel hebben het leven beter aan te kunnen. 

Een techniek die aandachtgerichte cognitieve therapie wordt genoemd bleek tijdens onderzoeken te helpen bij terugkerende depressie die niet op de standaardbehandeling reageerde. Er bestaan verschillende cursussen en boeken over deze vorm van therapie.

Luister naar muziek 

Gestreste mensen zijn meer geneigd naar muziek te luisteren dan iets anders te doen, zoals eten, huilen of slapen. Tal van onderzoeken wijzen uit dat naar muziek luisteren in stressvolle situaties - bijvoorbeeld tijdens een operatieve ingreep - het gehalte aan stresshormonen verlaagt. 

We adviseren u niet naar harde rockmuziek te luisteren, maar te kiezen voor klassieke muziek. Bij een onderzoek werd Mozart vergeleken met newagemuziek. De personen die naar klassieke muziek luisterden ontspanden meer en scoorden beter wat betreft 'mentale rust', 'ontzag en verwondering' en 'mysterie', wat erop lijkt te wijzen dat muziek ook een zekere spiritualiteit oproept.

Lach! Maak uzelf aan het lachen!

Echt. Begin met te glimlachen. Zeg dan 'ha, ha, ha'. Denk dan even na over hoe belachelijk u zich net hebt gemaakt en lach dan echt. Werkt het niet? Probeer dan om veerkrachtiger te worden.

Wanneer u lacht wordt de stressrespons van uw lichaam uitgeschakeld en wordt de afgifte van schadelijke stresshormonen stopgezet. Toen onderzoekers een vergelijking maakten tussen personen die een uur rustten en personen die een uur vol humor en gelach doorbrachten, stelden ze vast dat de lachgroep veel minder stresshormonen in het bloed had, terwijl er in de rustende groep geen veranderingen waren opgetreden.

Wees sociaal

We hebben het in een eerdere blogpost al gehad over sociale netwerken en vrienden. Die zijn zo belangrijk om succesvol te kunnen verouderen dat we ze hier nog maar eens ter sprake brengen. Vooral bij vrouwen hebben goede vriendinnen een groter positief effect op de hoeveelheid chronische stress dan bijvoorbeeld een luxueus bubbelbad.

Omring u met stressverlagende factoren

Denk bijvoorbeeld aan verse bloemen, lekkere geurkaarsen, foto's van mensen die u graag mag, foto's van een leuke vakantie, kunstwerken en een bordje met de tekst 'haal adem'. Gebleken is dat al deze hulpmiddelen stress echt beperken.

Doe alles één voor één

Als u steeds verschillende dingen tegelijk probeert te doen, verhoogt u het gehalte aan stresshormonen regelmatig, zelfs als die taken afzonderlijk niet voor stress zouden zorgen. 

Doe daarom alles een voor een. Voelt u stress opkomen, neem dan even pauze en mediteer, haal diep adem of ga gewoon even liggen met een koude doek op uw ogen.

Vraag iemands mening

De meeste problemen die ons levensgroot en uniek voorkomen, zijn dat niet. Advies inwinnen bij iemand die ervaring met zulke situatie heeft, een buitenstaander, kan een nieuw licht op het probleem werpen. Een gedeeld probleem is een half probleem. 

Doe grote kuis

Niets is beter om uw leven weer onder controle te krijgen dan rommeI opruimen waar u telkens tegen aan kijkt.

Yoga

Onderzoek heeft uitgewezen dat zelfs één les al volstaat om het gehalte aan stresshormonen te beperken.

Geef uw partner een hand 

Een goede relatie is uitstekend tegen stress. Als u uw geliefde een hand geeft, neemt de hersenactiviteit die samenhangt met stress, sterker af dan wanneer u een vreemde een hand geeft. Hoe beter de relatie, hoe meer de hersenen kalmeren.

Pistachenoten

In een onderzoek bleek dat deelnemers die vier weken gezonde voeding aten, met onder meer 45-85 g pistachenoten per dag, minder heftig op stress reageerden, lagere bloeddruk en ontspannener slagaders hadden.

Geniet van uw tuin

Probeer zelfs als u op de zoveelste verdieping van een flatgebouw woont een minituin aan te leggen, al is het maar een paar potten op het balkon. Een groene omgeving heeft fantastische effecten op stress. De beste keuze is een 'helende tuin' met water in een of andere vorm, groene planten en bloemen, binnen of buiten. 

Bedenk wel dat de tuin gemakkelijk te onderhouden moet zijn, sociale mogelijkheden moet bieden (een bank of een tafeltje met enkele stoelen), ruimte moet bieden voor lichaamsbeweging (dat kan ook in een binnen tuintje als u de planten verspreid en op diverse hoogtes zet) en afleiding moet bieden (planten die vlinders aantrekken zijn ideaal).


Christiaan Janssens

CRO Akwa Wellness

5 juni 2018



Terug naar home